20 yaşındaki İngiliz Daniel Jackson, Hırvatistan ile Sırbistan arasındaki 125 dönümlük ihtilaflı bir arazide kendi mikro devletini kurarak dünya gündemine oturdu. “Verdis Özgür Cumhuriyeti” adını verdiği bu sıra dışı ülkenin bayrağı, hükümeti, para birimi ve yaklaşık 400 vatandaşı bulunuyor.
Tuna Nehri kıyısında, “Pocket Three” olarak bilinen ve iki ülke tarafından sahiplenilmeyen ormanlık bir alanda 30 Mayıs 2019’da bağımsızlığını ilan eden Jackson, çocukluk hayalini gerçeğe dönüştürdü. “Verdis, 14 yaşımda aklıma gelen bir fikirdi. Başta birkaç arkadaşla yaptığımız bir deneydi, ama şimdi gerçek bir ülke yarattık,” diyen Jackson, ülkesinin resmi dillerini İngilizce, Hırvatça ve Sırpça olarak belirledi. Para birimi olarak Euro kullanılıyor ve bölgeye sadece Hırvatistan’ın Osijek kentinden nehir yoluyla ulaşılabiliyor.
15 Bin Başvurudan Sadece 400 Vatandaş
Verdis Özgür Cumhuriyeti’ne bugüne kadar 15 binden fazla vatandaşlık başvurusu yapıldı, ancak yalnızca 400 kişi kabul edildi. Jackson, vatandaşlık için özellikle tıp ve güvenlik gibi alanlarda uzmanlığı olan adaylara öncelik verdiklerini belirtiyor. Her vatandaşa Verdis pasaportu veriliyor, ancak Jackson bu belgelerin uluslararası seyahatlerde kullanılmaması gerektiğini vurguluyor. Buna rağmen bazı kişilerin bu pasaportlarla farklı ülkelere giriş yaptığı bildirildi.
Hırvatistan’dan Sert Tepki, Sırbistan’dan Destek
Verdis’in kuruluşu, Hırvatistan ve Sırbistan arasında farklı tepkilerle karşılandı. Hırvatistan, bölgeye sıkı denetimler uygulayarak durumu kabullenmezken, 2023’te Jackson ve bazı Verdis vatandaşlarını gözaltına alarak sınır dışı etti ve Jackson’a ömür boyu ülkeye giriş yasağı koydu. Jackson, “Bizi ulusal güvenliğe tehdit olarak gördüler. Şu anda sürgünde bir lider olarak çalışıyorum,” dedi. Öte yandan, Sırbistan’ın daha ılımlı bir yaklaşım sergilediğini ve sık sık Belgrad’a gittiğini belirten Jackson, Sırp yetkililerden destek gördüğünü ifade etti.
“Mesele Geri Dönmek Değil, Ne Zaman Döneceğimiz”
Hırvat makamlarının bölgeye gözetleme sistemleri kurduğunu ve Sırbistan üzerinden erişimi engellemeye çalıştığını iddia eden Jackson, “Mesele geri dönüp dönmeyeceğimiz değil, ne zaman döneceğimizdir. Hırvatistan bu topraklar üzerinde hak iddia etmiyor, bu yüzden burada bulunmaya hakkımız var,” diyerek kararlılığını sürdürüyor. Verdis’in fiziksel olarak yerleşim görmesi zor olsa da, Jackson’ın hayali, uluslararası alanda dikkat çekmeye devam ediyor.
Roblox’tan Mikro Devlete
Roblox platformunda sanal dünyalar tasarlayarak geçimini sağlayan Jackson, dijital tasarımcılıktan devlet başkanlığına uzanan bu yolculuğun bir düşünce deneyi olarak başladığını söylüyor. “Verdis’e gittiğinde, çıplak gözle bakıldığında sadece bir orman, ama kendi yarattığın bir ülkede olduğunu hissettiğinde bu sihirli bir duygu,” diyerek tutkusunu ifade ediyor.
Verdis Özgür Cumhuriyeti, hem tartışma yaratan hem de merak uyandıran bir girişim olarak, mikro devletler ve uluslararası hukuk tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Jackson, “Eğer Verdis’i tam anlamıyla hayata geçirebilirsem, görevimden istifa eder ve seçim çağrısı yaparım,” diyerek kişisel çıkar peşinde olmadığını vurguluyor.