BDDK düzenlemesiyle kredi kartlarında asgari ödeme oranını belirleyen limit eşiği 50 bin TL'den 100 bin TL'ye yükseltildi.
Buna göre toplam kredi kartı limiti 100 bin TL ve altında bulunan kartlarda dönem borcunun yüzde 20'si, 100 bin TL'nin üzerindeki kartlarda ise yüzde 40'ı asgari ödeme tutarı olarak uygulanacak.
Değişiklik özellikle kart limiti 50 bin TL ile 100 bin TL arasında bulunan vatandaşları doğrudan ilgilendiriyor. Bu gruptaki kart sahiplerinin asgari ödeme oranı yüzde 40'tan yüzde 20'ye düşüyor.
50 bin TL borcu olan vatandaş ne kadar ödeyecek?
Yeni düzenlemenin etkisi rakamlarla daha net ortaya çıkıyor.
Örneğin 80 bin TL limitli kredi kartında 50 bin TL dönem borcu bulunan bir vatandaşın eski uygulamada yüzde 40 üzerinden 20 bin TL asgari ödeme yapması gerekiyordu.
Yeni eşikle birlikte aynı vatandaşın asgari ödeme tutarı yüzde 20 üzerinden 10 bin TL olacak. Böylece aylık zorunlu ödeme 10 bin TL azalacak.
Ancak asgari ödemenin düşmesi kredi kartı borcunun silindiği veya azaldığı anlamına gelmiyor. Asgari tutarın üzerinde kalan ve ödenmeyen borç için faiz işlemeye devam edecek. Bu nedenle düzenleme vatandaşa özellikle aylık nakit akışı açısından hareket alanı sağlarken, yalnızca asgari ödeme yapılması halinde toplam borç maliyeti artabilecek.
Kart limitlerinde gelir dönemi başlıyor
Kredi kartlarındaki bir diğer önemli değişiklik ise limitlerde yaşanacak.
Bankaların kredi kartı limitlerini vatandaşların gelirleriyle uyumlu hale getirmesi öngörülüyor. Bankalara mevcut kart limitlerinin gelir esaslı sınırlarla uyumlaştırılması için 1 Ocak 2027'ye kadar süre verildi.
Kredi kartı limitlerinin belirlenmesinde kişinin tüm bankalardaki toplam kart limiti dikkate alınıyor. Mevzuata göre ilk yıl toplam kredi kartı limiti aylık ortalama net gelirin iki katını, ikinci ve sonraki yıllarda ise dört katını aşamıyor.
Örneğin aylık ortalama net geliri 50 bin TL olan ve ilk kart yılını geride bırakan bir kişinin genel kurala göre toplam kredi kartı limiti 200 bin TL'ye kadar çıkabiliyor.
Bu nedenle farklı bankalardan alınan kredi kartlarının limitleri ayrı ayrı değil, toplam olarak önem taşıyor.
Yüksek limitler düşürülebilecek
Yeni dönem özellikle gelirine kıyasla çok yüksek kredi kartı limitine sahip vatandaşları ilgilendiriyor. Bankaların mevcut limitleri gelir bilgileriyle uyumlu hale getirmesiyle bazı kart kullanıcılarının limitlerinde düşüş yaşanabilecek.
Düzenlemeyle vatandaşların gelirlerinin çok üzerinde kredi kartı borcu oluşturmasının önüne geçilmesi ve bankacılık sistemindeki kullanılmayan yüksek limitlerin kontrol altına alınması amaçlanıyor.
Orta Vadeli Program kapsamında SGK bünyesindeki gelir verileri ile Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi verilerinin entegrasyonunun geliştirilmesi de planlanıyor. Böylece kredi kartı limitlerinin gerçek gelirle daha güçlü biçimde ilişkilendirilmesi hedefleniyor.
Cep telefonu alacakları da ilgilendiriyor
Cep telefonu kredilerinde de vade sınırları değişti. Sıfır cep telefonlarında tüketici kredisi kullanılması halinde fiyatı 40 bin TL ve altında bulunan cihazlar için 12 aya, 40 bin TL'nin üzerindeki cihazlarda ise 3 aya kadar vade uygulanabilecek.
Burada kredi kartı ile tüketici kredisi arasındaki fark önem taşıyor. Sıfır cep telefonlarında kredi kartına taksit yasağı devam ediyor.
Yenilenmiş ürün niteliğindeki cep telefonlarında ise mevzuatta belirtilen şartların sağlanması halinde kredi kartıyla 12 aya kadar taksit uygulanabiliyor.
Vatandaş için avantajı ne olacak?
Yeni sistem iki farklı sonuç doğuracak. Kart limiti 50 bin TL ile 100 bin TL arasında bulunan vatandaşların aylık asgari ödeme yükü önemli ölçüde azalacak. Bu durum özellikle yüksek dönem borcu bulunan kart sahiplerine kısa vadede ödeme kolaylığı sağlayacak.
Diğer taraftan 2027'ye kadar gerçekleştirilecek gelir-limit uyumu, vatandaşların gelirlerinin çok üzerinde kredi kartı limitine sahip olmasını zorlaştıracak. Böylece kontrolsüz borçlanmanın ve ödeme gücünün üzerinde kredi kartı kullanımının sınırlandırılması hedefleniyor.
Vatandaş açısından en kritik nokta ise asgari ödemenin düşmesini borçta indirim olarak görmemek olacak. Daha düşük asgari ödeme kısa vadede bütçeyi rahatlatırken, kalan borcun taşınması faiz maliyetinin devam etmesine neden olacak.
