Birleşik Arap Emirlikleri’nin Dubai kıyılarında 2003 yılında büyük iddialarla başlatılan ve dünya haritası şeklinde tasarlanan "Dünya Adaları" (Juzur al-Ālam) projesi, mühendislik ve finansal açıdan tarihinin en büyük sınavını veriyor. Nakheel Properties liderliğinde başlayan ve toplam inşaat maliyetinin 2005 rakamlarıyla 13 milyar Kanada dolarını bulduğu hesaplanan devasa proje, gelinen noktada erozyon, batan adalar ve çözülemeyen altyapı sorunlarıyla karşı karşıya.
321 Milyon Metreküp Kum Ve 386 Milyon Ton Kaya Kullanıldı
6 x 9 kilometrelik bir alana yayılan ve 232 kilometrelik yeni bir kıyı şeridi oluşturan proje; Avrupa, Afrika, Asya ve Amerika gibi 7 ana kıta grubuna bölünen 300 yapay adadan oluşuyor. Alanları 1,4 ile 4,2 hektar arasında değişen adalarınşekillendirilmesi için Basra Körfezi'nin dip tabakasından 321 milyon metreküp kum çıkarıldı ve etraflarına 386 milyon ton kaya istiflenerek oval bir dalgakıran inşa edildi. 2008 yılına gelindiğinde adaların %60’ı özel yatırımcılara satılmış ve dalgakıran inşası tamamlanmıştı. Ancak 2008 Küresel Finans Krizi, projenin tüm seyrini değiştirdi.
"Adalar Denize Batıyor" Ve Erozyon Çıkmazı
Finansal krizle birlikte gayrimenkul fiyatlarının %58 oranında çakılması, ada sahiplerinin inşaatları durdurmasına neden oldu. Devam eden süreçte bağımsız denizcilik şirketleri ve uzmanlar, adaların kıyı erozyonuna uğradığını ve adalar arasındaki deniz kanallarının çamurla dolduğunu ortaya koydu. Adaların kademeli olarak denize gömüldüğü ve su kanallarının sığlaştığı yönündeki mahkeme raporlarına rağmen ana geliştirici firma iddiaları reddetse de sahada yapılaşma yıllarca durma noktasına geldi.
Şebeke Yok: Binalar Dizel Jeneratörlerle Çalışıyor
Projenin en büyük teknik başarısızlıklarından biri de temel altyapı ağlarında yaşandı. İlk planlamada ana karadan su altı kabloları çekilerek elektrik verilmesi ve su altı borularıyla tatlı su pompalanması öngörülmüştü. Ancak aradan geçen onlarca yıla rağmen su altı şebeke kabloları döşenmedi. Günümüzde adadaki sınırlı sayıdaki işletme, elektrik ihtiyacını devasa dizel jeneratörlerle karşılarken, atık su ve çöp imhası her ada için büyük bir lojistik krize dönüştü.
300 Adadan Sadece Birkaçı Ayakta
Trilyonluk projede bugüne kadar tam anlamıyla geliştirilebilen ada sayısı bir elin parmaklarını geçmedi. 2012'de açılan Lübnan Adası uzun süre ticari olarak işletilen tek nokta oldu. Kleindienst Grubu’nun üstlendiği "Avrupa'nın Kalbi" projesi kapsamında Almanya, İsveç ve Monako temalı alanlarda yapay kar ve 27 derecenin üzerinde yapay yağmur yağdıran "Yağmurlu Cadde" gibi sıra dışı konseptler kurulmaya çalışılsa da, projenin %90'ından fazlası hâlen ıssız birer kum birikintisi olarak deniz ortasında atıl vaziyette bekliyor.
