Küresel piyasalarda yaşanan gelişmeler, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarını bir kez daha doğrudan etkiledi. ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı merkezli artan çatışma riskinin, ateşkesin uzatılmasıyla birlikte yumuşaması petrol fiyatlarını aşağı çekti. Bu düşüş, motorin fiyatlarına da indirim olarak yansıdı. Ancak ortaya çıkan tablo, beklentilerin oldukça altında kaldı.
Küresel gerilim fiyatları gevşetti
Petrol piyasaları son dönemde jeopolitik gelişmelere oldukça duyarlı bir seyir izliyor. Küresel petrol tedarikinin önemli bir kısmının geçtiği Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gelişmeler, fiyatları doğrudan etkiliyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın askeri operasyonu askıya alması ve ateşkesi uzatmasıyla birlikte piyasalardaki risk algısı azaldı.
Bu gelişmenin ardından Brent petrolün varil fiyatı 95 dolar seviyelerinde dengelenirken, uluslararası piyasalarda bir rahatlama gözlendi. Bu gevşeme, Türkiye’de motorin fiyatlarına indirim olarak yansıdı.
2,33 TL’lik indirim neden pompaya yansımadı
Sektör kaynaklarına göre motorin litre fiyatında 2,33 TL’lik bir indirim hesaplandı. Ancak bu rakam doğrudan pompa fiyatlarına yansımadı. Bunun nedeni ise Türkiye’de uygulanan eşel mobil sistemi oldu.
Bu sistem, akaryakıt fiyatlarındaki dalgalanmaları dengelemek ve devletin vergi gelirlerini korumak amacıyla devreye giriyor. Hesaplanan indirimin büyük kısmı, Özel Tüketim Vergisi’nden karşılanacak şekilde kesiliyor.
Eşel mobil sistemi indirimi sınırladı
Sistemin işleyişine göre, belirlenen 2,33 TL’lik indirimin yaklaşık yüzde 75’i ÖTV’ye yönlendirildi. Geriye kalan yaklaşık yüzde 25’lik kısım ise doğrudan pompa fiyatına yansıtıldı. Bu nedenle motorin fiyatlarında bu gece yarısından itibaren sadece 58 ile 59 kuruş arasında bir düşüş görülecek.
Vatandaşın beklediği büyük indirimin sınırlı kalması, akaryakıt fiyatları üzerindeki vergi yükünü bir kez daha gündeme getirdi.
Benzin ve LPG’de değişiklik yok
Motorin grubunda yaşanan bu gelişmeye rağmen benzin ve LPG fiyatlarında şu an için herhangi bir değişiklik beklenmiyor. Piyasalar, küresel gelişmeleri yakından izlemeye devam ederken, yeni fiyat hareketlerinin de yine uluslararası gelişmelere bağlı olacağı belirtiliyor.