Merak buyurmayın bir şey satmıyorum.

Zaten bizim sehrimiz adam satmada meşhurdur ama ben adamda satmam.

Prof. Dr. Yücel Erol hocamla konuşurken kendime ev ödevi olarak aldım bu konuyu.

İyi çalıştım maliyete kadar.

Tokat Hafif Raylı Sisteme kavuşmalı dedi Erol hocam.

Nasıl dedim.

Finansmanına kadar araştırdım. İşte yol haritamız.

Tokat, artık bir Anadolu şehri olmanın ötesine geçmek zorunda.

Nüfusu genç, sanayisi büyüyor, üniversite kampüsü genişliyor, şehir hastanesi yolda…

Ama yollar dar, trafik her geçen yıl daha sıkışık, otopark diye bir çilemiz var.

Bu şehir ya bugün radikal bir karar alıp geleceğini 20-30 yıl önden planlayacak ya da 10 yıl sonra keşke diye iç çekecek.

O kararın adı Hafif Raylı Sistem.

Önce örneklerine bakalım, çünkü Tokat’a hafif raylı mı olur? sorusu ancak başka şehirleri görünce susar.

Eskişehir; 90’lı yıllarda bizimle benzer büyüklükteydi. Tramvay hattını 2004’te açtı (Estram). Bugün 7 hat, 70 km’ye yakın ray. Şehir merkezi arabaya kapanıyor, insanlar 15 dakikada kampüsten sanayiye, sanayiden merkeze ulaşıyor.

Arsa fiyatları rayın geçtiği yerlerde %300-400 arttı.

Tokat’ın yapacağı hattın güzergâhı bile hazır gibi: Geyras – Merkez – TOKAT Organize Sanayi – Gazi Osman Paşa Üniversitesi – Şehir Hastanesi

– Havalimanı aksı.

Antalya:; 1999’da ilk tramvayını (nostaljik hattı) yaptı, sonra hafif raylıyı büyüttü. Bugün 2 hat, 55 km’ye yakın. Havaalanı-otogar-merkez üçgenini bağladı. Turist de vatandaşta memnun.

Tokat’ta yapacağımız hat, Sivas yolu üzerinden Turhal’a, kadar uzanabilir.

Kayseri: Talas hattı 2009’da açıldı. 18 km’lik tek hat. Organize Sanayi, Erciyes Üniversitesi ve şehir merkezi birbirine bağlandı. Yap-işlet-devret modeliyle yapıldı, belediye cebinden neredeyse hiç para çıkmadı.

Peki Tokat’ta bu iş nasıl olur derseniz?

Güzergâh; Geyras Mahallesi’nden başlayıp Behzat Bulvarından geçen, Organize Sanayi Bölgesinden, üniversite kampüsüne ve planlanan Şehir Hastanesi’ne ulaşan 20-22 km’lik tek hat. İlk etapta 15-18 durak olur.

Araç; Modern, alçak tabanlı, 250-300 kişi kapasiteli tramvaylar (Eskişehir’in kullandığı tip).

Maliyet; Günümüz rakamlarıyla 20-22 km’lik sistem için yaklaşık 5-6 milyar Lira tutar.

(Kayseri’nin 2023’te yaptığı ek hatların birim maliyeti baz alınarak çıkarttım).

Finansman; İller Bankası kredisi

Ulaştırma Bakanlığı raylı sistem hibesi (%50’ye kadar)

Yap-işlet-devret (Antalya ve Kayseri örnekleri)

Avrupa İmar Bankası (EBRD) veya Dünya Bankası düşük faizli çevre dostu ulaşım kredileri

Faydaları say say bitmez.

Sabah-akşam üniversite trafiği biter.

Organize Sanayi’deki işçiler servis derdi çekmez, fabrikalar eleman bulma sorunu azalır.

Şehir Hastanesi yapıldığında ambulans dışında kimse arabayla gitmek zorunda kalmaz.

Havalimanı daha değer kazanır.

Merkezde otopark arayan araçlar %40 azalır, meydan yayalaşır.

Rayın geçtiği bölgeler değerlenir, şehir doğuya ve kuzeye kontrollü büyür.

Hatta bir adım öte Tokat Eski Havalimanı da, yarın ihracat için ticari bir bölgeye dönüşecek… Hafif raylı sistem uzun vadede kendi kendini finanse eder.

Üniversitemiz Diş Hekimliği Fakültesi de Kampüse geliyor, şimdiden hazır oluruz.

Tokat, Sivas’tan önce raylı sistemli il olur, prestij ve göç alma anlamında rakipsiz kalır.

Birileri Tokat’a gerek yok, minibüs yeter diyecek. Minibüs 1990 model çözümdü. 2035’in Tokat’ı 300-400 bin nüfuslu, üniversite ve sanayisiyle bölgesel merkez bir şehir olacak.

O şehre minibüs değil, 21. yüzyıl toplu taşıması lazım.

Balık istifi minibüsler ana taşımacılıkta bizim şehrimizde artık tarih olmalı…

Gelecek, bugünden planlanır.

Eskişehir planladı, kazandı.

Kayseri planladı, kazandı.

Neden Tokat kazanmasın.

Küçük hesapları bırakalım.

Minibüsçüler ne olacak diye bu projeyi ertelemeyelim.

Ya bugün bu işe başlarız, 2035’te iyi ki yapmışız deriz…

Ya da 2035’te Eskişehir’e, Kayseri’ye bakıp keşke deriz.

20 Kasım 2025 de basın açıklamasında ne diyor Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu “Karadeniz ve Doğu Anadolu bölgelerine ilk defa kent içi raylı sistem yapılacağını , "Samsun'da 13,3 kilometre, Trabzon'da 32, Erzincan'da 12 ve Erzurum'da 15 kilometre kent içi raylı sistemi hayata geçirmek için planlamalarımızı yaptık." dedi.

Milletvekillerimiz Yusuf Beyazıt, Mustafa Arslan, Yücel Bulut ve Kadim Durmaz bu önemli yatırımı Ankarada takip eder.

Konu ile ilgili Belediye Başkanı Kemal Yazıcıoğlu ”da açıklama yaptı.

Tokat, rayına otursun mu?

Bence otursun.

Hem de demir rayına.

Vesselam