Samsun’un Atakum ilçesinde kıyı erozyonu sahil şeridini gözle görülür şekilde değiştirdi. Dalgaların aşındırdığı kesimlerde kıyı gerilerken bazı yapıların temelleri açığa çıktı. Kafelerin alt bölümlerinde oyulmalar, koruma duvarlarında ise çökmeler meydana geldi.
Denizin etkisi dört bölgede öne çıktı
Erozyon özellikle İncesu, Çatalçam, Altınkum ve Taflan sahillerinde etkisini gösterdi. Şiddetli dalgaların vurduğu bazı noktalarda deniz sahil yoluna kadar ulaştı.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halil İbrahim Zeybek, yaşanan tablonun temelinde kıyının kum ve çakıl gibi malzemelerle yeterince beslenememesinin bulunduğunu belirtti.
Barajlar ve kıyıdaki yapılar dengeyi değiştiriyor
Zeybek’e göre akarsular üzerine kurulan baraj ve regülatörler kıyıya ulaşan malzeme miktarını azaltıyor. Akıntı düzeni dikkate alınmadan yapılan liman ve balıkçı barınakları da kıyı dengesini bozuyor.
Kontrolsüz yapılaşma ve kıyı kenar çizgisinin ihlal edilmesi sorunu büyüten diğer başlıklar arasında bulunuyor.
Deniz seviyesindeki yükseliş kıyıya baskıyı artırıyor
Zeybek, 1880’den bu yana ortalama deniz seviyesinin yaklaşık 25 santimetre yükseldiğine dikkat çekti. Bu değişim dalga ve akıntı düzenini etkileyerek kıyı üzerindeki baskıyı artırıyor.
Kalıcı önlem çağrısı geldi
Kıyı kaybının önüne geçilmesi için baraj, gölet ve regülatörlerin sediment dengesi dikkate alınarak planlanması gerekiyor. Kıyı Kanunu’na uyulması ve yapılaşmanın sıkı biçimde denetlenmesi de alınması gereken tedbirler arasında gösteriliyor.
Acil durumlarda dalga enerjisini azaltacak kalın bloklar ve sediment açığını kapatacak teknik uygulamalar devreye alınabilir. Zeybek’e göre asıl çözüm ise kıyının doğal malzeme dengesini koruyacak uzun vadeli adımlardan geçiyor.
