İlkokul yıllarında babasının yanında başladığı mesleğini yarım asırdır sürdüren Tokatlı saraç ustası Hüseyin Örükaya, bugün en büyük sıkıntıyı çırak bulamamakta yaşıyor. 62 yaşındaki usta, “Bizden sonra bu mesleği yapacak kimse kalmayacak.” diyerek kaybolmaya yüz tutan zanaat için uyarıyor.
Tokat'ın Son Saraç Ustalarından Biri! 50 Yıldır Deriye Hayat Veriyor
Tokat'ın tarihi Sulusokak Çarşısı'nda 62 yaşındaki Hüseyin Örükaya, yaklaşık 50 yıldır babasından öğrendiği saraçlık mesleğini yaşatıyor. Küçük dükkânında asırlık dikiş makinesiyle at koşum takımları ve hamut üreten usta, teknolojinin gelişmesi ve çırak yetişmemesi nedeniyle mesleğinin geleceğinden endişe duyuyor.
Babasının yanında başladı, 50 yıldır aynı dükkânda
İlkokul yıllarında babasının yanında saraçlığı öğrenmeye başlayan Hüseyin Örükaya, mesleğini Tokat'ın tarihi Sulusokak Çarşısı'ndaki 24 metrekarelik dükkânında sürdürüyor.
Yarım asırdır deri işleyen Örükaya, babasından devraldığı zanaatı geleneksel yöntemlerle devam ettiriyor. Dükkânında bulunan yaklaşık 100 yıllık dikiş makinesiyle üretim yapan usta, hazırladığı ürünleri Türkiye'nin farklı bölgelerine gönderiyor.
Bir hamutun yapımı bir gün sürüyor
At koşum takımları ve hamut üretimi yapan Örükaya, özellikle Doğu Anadolu Bölgesi'nden gelen siparişleri karşılıyor.
Hamut yapımında manda ve sığır derisinin yanı sıra eğri ağaç ve keçe kullandıklarını belirten deneyimli usta, üretimin zahmetli olduğunu söyledi.
Malzemelerin tek tek hazırlanıp bir araya getirildiğini anlatan Örükaya, sipariş üzerine çalıştıklarını ve bir günde ancak bir hamut üretebildiklerini ifade etti.
“Teknolojiye mağlup olduk”
Saraçlığın geçmişte önemli mesleklerden biri olduğunu ancak günümüzde giderek unutulduğunu belirten Örükaya, gelişen teknolojinin geleneksel zanaatları olumsuz etkilediğini söyledi.
Örükaya, “Teknoloji ilerlediği için bizim sanatımız biraz geride kaldı. Teknolojiye artık mağlup olduk diyebiliriz.” ifadelerini kullandı.
Türkiye genelinde saraçlık yapan usta sayısının giderek azaldığını dile getiren Örükaya, mesleğini yaşatmak için çalışmaya devam ediyor.
“Çırak olmazsa bu iş bitecek”
Mesleğinin geleceğine ilişkin en büyük endişesinin çırak yetişmemesi olduğunu anlatan Örükaya, bugüne kadar iki çırak yetiştirdiğini ancak onların da daha sonra devlet kurumlarında çalışmaya başladığını belirtti.
Gençlerin saraçlığa ilgi göstermediğini söyleyen Örükaya, “Çırak konusunda talep olmuyor. Şimdiki gençler hazır işi seviyor, gelip çalışmıyorlar. Biz bu sanatın kaybolmasını istemiyoruz. Çırak olmazsa maalesef bu iş bitecek.” dedi.
“15-20 yıl sonra bu mesleği yapan kalmayabilir”
Yaklaşık 50 yıldır aynı işi yaptığını ve baba mesleğini sürdürmekten vazgeçmediğini belirten Örükaya, geleneksel zanaatların gelecek nesillere aktarılması gerektiğine dikkat çekti.
Örükaya, “Belki 15-20 yıl sonra bizden sonra bu mesleği yapacak kimse kalmayacak.” diyerek endişesini dile getirdi.
Tokat'ın tarihi çarşısında asırlık makinesiyle üretimini sürdüren Hüseyin Örükaya, hem geçimini sağlıyor hem de unutulmaya yüz tutan saraçlık mesleğini yaşatmaya çalışıyor.
