Tokat'ın Niksar ilçesinde bulunan Yağıbasan Medresesi, Anadolu'da tıp eğitimi verilen ilk medreselerden biri olarak biliniyor. Danişmentliler döneminde yaptırılan 869 yıllık tarihi yapı, Anadolu'nun eğitim ve mimarlık geçmişinde önemli bir yere sahip.

Niksar'da 1157 yılında inşa edildi

Niksar Kalesi içerisinde bulunan medrese, Danişmentli Emiri Nizameddin Yağıbasan tarafından 1157 yılında yaptırıldı. Dönemin önemli yerleşim merkezlerinden Niksar, bu yapıyla birlikte Anadolu'daki erken eğitim kurumlarından birine kavuştu.

Medrese, Anadolu'da günümüze ulaşan en eski eğitim yapıları arasında gösteriliyor.

Yağıbasan2

Asırlar önce burada tıp eğitimi veriliyordu

Yağıbasan Medresesi'nin en dikkat çekici özelliği, tıp eğitimiyle ilişkilendirilen ilk Anadolu medreselerinden biri olması. 12. yüzyılda medreseler yalnızca dinî eğitim verilen kurumlar değildi. Matematik, astronomi ve tıp gibi bilim dalları da dönemin eğitim anlayışında önemli yer tutuyordu.

Niksar'daki tarihi yapı da bu yönüyle Anadolu'da bilim ve tıp eğitiminin erken dönemini temsil ediyor.

Tokat’ta Afetin İzleri Siliniyor! ÇEDAŞ Köprüsü İçin Tarih Verildi
Tokat’ta Afetin İzleri Siliniyor! ÇEDAŞ Köprüsü İçin Tarih Verildi
İçeriği Görüntüle

Kubbesi ve mimarisi dikkat çekiyor

Niksar Kalesi'nin iç surlarına bitişik inşa edilen medrese, kapalı avlulu ve iki eyvanlı mimarisiyle öne çıkıyor. Yaklaşık 11 metre çapındaki kubbesi, tonozlu odaları ve sade taş duvarları, dönemin yapı anlayışını yansıtıyor. Medresenin planı, kalenin bulunduğu arazinin özelliklerine göre şekillenmiş.

Gösterişli süslemeler yerine sade bir mimarinin tercih edildiği yapı, Anadolu'daki kapalı avlulu medreselerin ilk örnekleri arasında bulunuyor.

Yağıbasan3

869 yıllık tarih Niksar'da yaşıyor

Yüzyıllar boyunca çeşitli onarımlardan geçen Yağıbasan Medresesi, günümüze ulaşmayı başaran önemli Danişmentli eserlerinden biri. 1157 yılında eğitim amacıyla inşa edilen tarihi yapı, bugün Niksar'ın kültürel mirasının önemli parçaları arasında yer alıyor. Medrese, Anadolu'da tıp eğitiminin geçmişine ışık tutan eserlerden biri olmayı sürdürüyor.

Kaynak: Sedat Özata