Tokat Ticaret ve Sanayi Odası'nın son 12 yılına dönüp baktığımızda insanın aklına ister istemez şu sorular geliyor.
Biz bu 12 yılda ne yaptık, neyi başardık, neyi kaçırdık?
Komşu illerimizin ticari hacmi ne kadar büyüdü? Sanayileri ne kadar gelişti? Yeni yatırımlar, fabrikalar ve istihdam alanları oluşturuldu?
Peki, bizim durumumuz ne?
Benim kanaatim, Tokat Ticaret ve Sanayi Odası'nda üç dönemdir kayıp yıllar yaşıyoruz.
Arkadaşlar, özel işlerinizde başarılı olabilirsiniz. Kendi ticaretinizde, kendi sektörünüzde önemli işler yapmış olabilirsiniz. Ancak Tokat Ticaret ve Sanayi Odası yönetiminde aynı başarıyı gösteremediniz.
Bu başarısızlığın hesabını da önce kendinize vermelisiniz.
Tokat Ticaret ve Sanayi Odası Meclis Başkanı Emin Yılar, görev süresinin sonuna yaklaşırken önemli açıklamalarda bulundu.
Kasada yaklaşık 50 milyon lira nakit bırakacaklarını, piyasa değerinin en az 150 milyon lira olduğunu belirttikleri bir arsayı odaya kazandırdıklarını anlattı.
İki araç yenilenmiş, personelin tazminatları ödenmiş, zorunlu harcamalar dışında giderler durdurulmuş.
İnsan sormadan edemiyor:
Peki, Tokat Ticaret ve Sanayi Odası'nın üyesi olan ticaret erbabı ne durumda?
Bir ticaret ve sanayi odasının başarısını sadece kasasındaki parayla, aldığı araçla, satın aldığı arsayla mı ölçeceğiz?
Tokat'ta kaç yeni fabrika açıldı? Kaç yatırımcı geldi? Kaç üretici büyüdü? Kaç genç iş buldu? Kaç işletme ihracatını artırdı?
Tokat'ın ekonomik gücü son 12 yılda hangi noktaya geldi?
Bunları da konuşmamız gerekmiyor mu?
Rakamlarla konuşalım.
TÜİK'in 2024 yılı kişi başına düşen GSYH verilerinde Tokat, 81 il arasında 71'inci sırada. Kişi başına düşen ekonomik değer 264 bin 527 lira.
Sivas 45'inci, Amasya 50'nci, Çorum 55'inci, Yozgat ise 65'inci sırada.
İhracata bakalım.
2025 yılı verilerinde Tokat'ın ihracatı yaklaşık 35,4 milyon dolar. Amasya 119,2 milyon, Sivas 96 milyon, Samsun ise 1 milyar 176 milyon doları aşmış durumda.
Bir de yaşam kalitesi meselesi var. TÜİK'in 2015 yılında İllerde Yaşam Endeksi araştırmasında Tokat 81 il arasında 39'uncu sıradaydı.Bu gün 74. sıradayız.
Elbette bu göstergelerin her biri farklı bir ekonomik ve sosyal gerçeği anlatıyor.
Ancak ortaya çıkan tabloyu görmezden gelemeyiz.
Komşu illerle aramızdaki bu mesafeyi kapatmak için Tokat Ticaret ve Sanayi Odası son üç dönemde ne yaptı?
Hangi büyük yatırımcıyı Tokat'a kazandırdı? Hangi üretim hamlesine öncülük etti? Hangi ihracat kapısını açtı?
İşte bizim konuşmamız gereken konu iş, aş, istihdam ve paradır.
Kanarya Sevenler Derneği gibi davranamazsınız. Paradan, kazançtan bahsetmelisiniz.
Bence en önemli eksikliklerden biri de temsil problemi yaşadık.
Tokat'ın tüccarı, sanayicisi, esnafı ve yatırımcısı kendisini ne kadar temsil edilmiş hissetti?
Oda, üyelerinin sorunlarını Ankara'ya ne kadar taşıdı? Şehrin ekonomik meselelerinde ne kadar ağırlığını hissettirdi?
Tokat'ın ticaret erbabının sesi yeterince duyulmadı.
Ortak bir ekonomik vizyon oluşturulamadı.
Üyeler yalnızca aidat ödeyen insanlar olarak görüldü.
Tokatlı Esnafının, Tokat ekonomisinin temel taşı olduğu unutuldu.
Ticaret ve Sanayi Odası, şehrin iş dünyasını bir araya getiren, yatırım için ön açan, gerektiğinde mücadele eden güçlü bir kurum olmalıydı.
Bir de yönetim meselesi var.
Başkanlığın bir yıl sonra devredileceğine ilişkin sözlü ve yazılı anlaşmalardan bahsediliyor. Verilen söz tutulmamış, yönetim kurulu üyeleri başkanı tanımadığını açıklamış.
Ticaret erbabının sözü çekten, senetten üstündür deniliyor.
Güzel de…
Binlerce işletmeyi temsil eden bir kurumda bu kadar önemli yönetim tartışmaları yaşanırken Tokat'ın ticari meseleleri kimin gündemindeydi?
Şehrin iş insanları yatırım beklerken, odanın yöneticileri makam ve yönetim tartışmalarıyla uğraştıysa burada hepimizin düşünmesi gereken çok büyük bir mesele var.
1.580 metrekarelik arsanın imar düzenlemesi yapılmış, yaklaşık 4 bin metrekarelik inşaat alanı oluşturulmuş.
Yeni yönetimin kat karşılığı inşaat yaptırabileceği ifade ediliyor.
Madem arsa vardı, para da vardı, neden bugüne kadar yeni hizmet binasına kavuşamadık?
Tokatlı esnaf bir an önce kendisine yakışır, modern bir Ticaret ve Sanayi Odası binasına kavuşsaydı daha iyi olmaz mıydı?
Bir de araç meselesi var.
2025 model makam aracının kontağına henüz kimsenin basmadığı söyleniyor.
Neden aldınız ki, kullanmayacaktınız?
İnşallah yeni yönetim güle güle kullanır!
Ama keşke Tokat'ın ticareti de bu araç kadar yeni, bu arsa kadar değerli, kasadaki para kadar güçlü olsaydı.
Şu an isimleri tartışmaya açmak istemiyorum.
Benim yazımın , içeriği kişiler değil, kurumsal başarıdır.
Bir tarafta 50 milyon lira nakit, diğer tarafta 150 milyon liralık arsa…
Güzel rakamlar doğrusu.
Tokatlı esnafın ihtiyacı güçlü bir ticaret hayatı, güçlü bir sanayi ve güçlü bir temsil mekanizması.
Yazık değil mi bu şehrin kaybettiği zamana?
Anlattık, açıkladık, her şeyi hallettik demekle olmuyor.
Tokat'ın kayıp zamanını geri verebilecek misiniz?
Yeni gelecek yönetimin önünde önemli bir fırsat var.
Makam tartışmalarını, kişisel hesapları ve geçmişin kırgınlıklarını bir kenara bırakıp Tokat'ın üretimini, sanayisini, ihracatını ve istihdamını konuşmak gerekiyor.
Ticaret ve Sanayi Odası'nın görevi, şehrin ekonomik geleceğine yön vermek, üyelerinin hakkını ve menfaatini savunmak, yeni yatırımların önünü açmak olmalıdır.
Başka şehirlerde en azından böyle oluyor.
Bu yazım kişisel bir yazı değildir.
Gerçekleri hepimizin yüzüne çarpmaktır.
Bu kayıpta yalnızca oda yöneticileri değil, hepimiz kaybettik.
Tokat kaybetti!
Vesselam…
Hüseyin Kömür